Η παραβατικότητα των νέων στην Ελλάδα

Αντιμετωπίζεται χωρίς φόβο και με δουλειά

Τελικά, η παραβατικότητα των νέων στην Ελλάδα τί ακριβώς είναι; Μια αφηρημένη έννοια ή ένα τυχαίο «ατυχές» φαινόμενο; Δυστυχώς, τα δεδομένα  -ειδησεογραφικά, επιστημονικά και στατιστικά του 2025- δεν δείχνουν κάτι τέτοιο. Αλλά δείχνουν μια τάση ποσοτικής αύξησης και σίγουρα και μια ποιοτική μετατόπιση. Δηλαδή: περισσότερα φαινόμενα βίας, μικρότερες εμπλεκόμενες ηλικίες, συμμετοχή τόσο αγοριών όσο και κοριτσιών. Καθώς, επίσης, και πράξεις που συνδέονται με οικογενειακή αστάθεια, σχολική απορρύθμιση και ψηφιακό περιβάλλον χωρίς όρια. Μέσα, λοιπόν, σε αυτή την πραγματικότητα πια εύκολη απάντηση δίνεται ως λύση στο πρόβλημα; Η αυστηροποίηση. Υπάρχει ευτυχώς, όμως, και μια άλλη δύσκολη, επιστημονικά τεκμηριωμένη απάντηση που είναι: η πρόληψη, η έγκαιρη παρέμβαση και η ολιστική στήριξη. Και σ’ αυτή ακριβώς αποτυπώνεται η δουλειά του Connect Thessaloniki της ΑμΚΕ ΙΑΣΙΣ.

 

1.Παραβατικότητα των νέων: Όχι ατομικό χαρακτηριστικό, αλλά αποτέλεσμα πίεσης

Η παραβατικότητα των νέων δεν αποτελεί μια ατομική παθολογία, αλλά σύμπτωμα. Σύμπτωμα πίεσης στο σπίτι, αποδυνάμωσης του σχολείου, τραύματος, έλλειψης σταθερών ορίων και, συχνά, έκθεσης σε ψηφιακά περιβάλλοντα υψηλής διέγερσης και χαμηλής εποπτείας.

Τα πραγματικά υπηρεσιακά δεδομένα δείχνουν ότι:

• Τα αγόρια εμφανίζουν συχνότερα σταθερή παραβατική συμπεριφορά,
• τα κορίτσια εμφανίζονται σε μεγάλο ποσοστό στις ομάδες «σε ρίσκο», με υψηλή ψυχοκοινωνική ευαλωτότητα, ιστορικό κακοποίησης, αυτοτραυματισμούς ή επικίνδυνες συμπεριφορές,
• η οικογένεια και το σχολείο λειτουργούν συχνά όχι ως προστατευτικοί, αλλά ως παράγοντες αποδυνάμωσης.

*Αυτή όμως  η εικόνα δεν αντιμετωπίζεται με τιμωρίες και γενικεύσεις.

 

2. Το Connect Thessaloniki: Παρέμβαση πριν παγιωθεί ο κύκλος

Το Connect Thessaloniki, Κέντρο Ημέρας εγκεκριμένο από το Υπουργείο Υγείας λειτουργεί ακριβώς σε αυτό το κρίσιμο σημείο: προτού η παραβατικότητα παγιωθεί ως ταυτότητα.

Η φιλοσοφία του είναι ξεκάθαρη:

• Η παραβατική συμπεριφορά αντιμετωπίζεται ως σήμα κινδύνου, όχι ως λόγος στιγματισμού,
• το παιδί δεν απομονώνεται, αλλά εντάσσεται σε δομημένο πλαίσιο σχέσεων,
• η παρέμβαση δεν αφορά μόνο τον νέο και τη νέα, αλλά και την οικογένεια, το σχολείο και την κοινότητα.

Τα στοιχεία είναι συγκεκριμένα και μετρήσιμα:

• 925 δράσεις πρόληψης και παρέμβασης,
• 7.391 θεραπευτικές πράξεις,
• 10.379 συμμετοχές νέων,
• 48 παραπομπές από την Εισαγγελία Ανηλίκων,
• 128 οικογένειες με συστηματική υποστήριξη, και
• 12 παρεμβάσεις σε σχολεία.

*Αυτοί οι αριθμοί δεν δείχνουν απλώς απήχηση. Δείχνουν όγκο αναγκών.

 

3. Όταν η ψηφιακή ζωή μεγεθύνει την προβληματική

Ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της σημερινής πραγματικότητας είναι ότι η ψηφιακή ζωή δεν προκαλεί από μόνη της παραβατικότητα. Δεν τη γεννάει. Όταν όμως συνδυάζεται με μοναξιά, σύγκρουση και έλλειψη καθοδήγησης, λειτουργεί ως επιταχυντής.

Το Connect Thessaloniki αξιοποιεί έναν σύγχρονο συνδυασμό:

• Street outreach, με φυσική παρουσία επαγγελματιών εκεί όπου βρίσκονται οι νέοι και οι νέες, και
• digital mentoring, που επιτρέπει έγκαιρη ανίχνευση κινδύνων και διατήρηση της σχέσης ακόμη και όταν η δια ζώσης επαφή δυσκολεύει.

*Όχι ως τεχνολογική μόδα, αλλά ως απάντηση σε έναν κόσμο που έχει αλλάξει.

 

4. Η παραβατικότητα των νέων δεν μειώνεται με φόβο

Η Εθνική Στρατηγική 2025–2030 επιβεβαιώνει κάτι κρίσιμο: η αστυνομία είναι το τελευταίο καταφύγιο, όχι η πρώτη απάντηση.

Η πραγματική πρόληψη χτίζεται:

• Στο σχολείο,
• τη γειτονιά,
• στην οικογένεια, και
• σε δομές όπως το Connect Thessaloniki.

 

Να θυμάστε οπωσδήποτε

–Η παραβατικότητα των νέων –αγοριών και κοριτσιών– δεν μειώνεται με «περισσότερη» και «πιο αυστηρή» τιμωρία. Αλλά με περισσότερη δουλειά στο πεδίο, σταθερότητα, όρια και σχέσεις εμπιστοσύνης. Και αυτό δεν είναι θεωρία. Είναι μια επιστημονικά τεκμηριωμένη πρακτική.

-Όλες οι υπηρεσίες και τα προγράμματα του Κέντρου Ημέρας «Connect Thessaloniki» παρέχονται δωρεάν.

Διεύθυνση: Μοναστηρίου 12, Θεσσαλονίκη. Τηλέφωνο: 231 3115034. Email: connect.thessaloniki@iasismed.eu  FB: CONNECT THESSALONIKI

 

 

Μαρία Ορφανίδου